संपादकीय धोरण
(Editorial Policy)
महावाणी न्यूज हे सार्वजनिक हिताला समर्पित, स्वतंत्र, निष्पक्ष आणि उत्तरदायी डिजिटल वृत्तमंच आहे. आमच्या संपादकीय धोरणाचा मूलभूत उद्देश म्हणजे वाचकांना अचूक, पडताळलेली, संदर्भपूर्ण आणि विश्वासार्ह माहिती उपलब्ध करून देणे. प्रत्येक बातमी, विश्लेषण, विशेष लेख आणि मल्टिमीडिया सामग्री ही पत्रकारितेच्या नैतिक तत्त्वांवर, भारतीय राज्यघटनेतील अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याच्या मूल्यांवर आणि सार्वजनिक उत्तरदायित्वाच्या भावनेवर आधारित असते.
महावाणी न्यूजमध्ये संपादकीय निर्णय कोणत्याही राजकीय पक्ष, व्यावसायिक संस्था, जाहिरातदार, हितसंबंधी गट किंवा बाह्य दबावाच्या प्रभावाखाली घेतले जात नाहीत. आमचे सर्वोच्च उत्तरदायित्व वाचक, सत्य आणि सार्वजनिक हित यांच्याप्रती आहे.
आमचे संपादकीय ध्येय
महावाणी न्यूजचे ध्येय केवळ बातम्या प्रकाशित करणे नसून, नागरिकांना तथ्याधारित माहिती उपलब्ध करून देणे, लोकशाही प्रक्रियेला बळकटी देणे आणि शासन, प्रशासन तसेच सार्वजनिक संस्थांच्या कार्यावर उत्तरदायी सार्वजनिक निरीक्षण ठेवणे हे आहे.
आम्ही विशेषतः पुढील विषयांवर उत्तरदायी पत्रकारितेला प्राधान्य देतो:
शासन व प्रशासन, न्यायालयीन घडामोडी, माहितीचा अधिकार (RTI), ग्रामीण विकास, पर्यावरण व वन, शेती व कृषी, सार्वजनिक आरोग्य, शिक्षण, सामाजिक न्याय, महिला व बालहक्क, भ्रष्टाचारविरोधी विषय, स्थानिक स्वराज्य संस्था, शोध पत्रकारिता (Investigative Journalism)
आमची मूलभूत संपादकीय तत्त्वे
महावाणी न्यूजची प्रत्येक सामग्री पुढील सात मूलभूत तत्त्वांवर आधारित असते.
१. सत्यता (Accuracy)
प्रत्येक बातमी शक्य तितक्या अचूक स्वरूपात प्रकाशित करण्याचा आम्ही प्रयत्न करतो. अपुष्ट, दिशाभूल करणारी किंवा अफवांवर आधारित माहिती प्रकाशित केली जात नाही.
२. तथ्य पडताळणी (Verification)
बातमी प्रकाशित करण्यापूर्वी उपलब्धतेनुसार पुढील स्रोतांची पडताळणी केली जाते.
- शासकीय आदेश, राजपत्र, न्यायालयीन कागदपत्रे, माहिती अधिकारातून प्राप्त माहिती, अधिकृत निवेदने, प्रत्यक्ष घटनास्थळावरील माहिती, विश्वासार्ह प्राथमिक स्रोत आणि संबंधित पक्षांची भूमिका
जर एखाद्या प्रकरणात स्वतंत्र पडताळणी शक्य नसेल, तर त्या संदर्भातील मर्यादा वाचकांसमोर स्पष्ट केल्या जातात.
३. निष्पक्षता (Fairness)
महावाणी न्यूज कोणत्याही व्यक्ती, संस्था, राजकीय पक्ष किंवा विचारसरणीबाबत पूर्वग्रह न ठेवता वृत्तांकन करण्यास कटिबद्ध आहे. ज्या बातम्यांमध्ये आरोप किंवा वादग्रस्त दावे असतील, त्या प्रकरणांमध्ये संबंधित पक्षाची भूमिका जाणून घेण्याचा आणि ती योग्य प्रकारे मांडण्याचा प्रयत्न केला जातो.
४. सार्वजनिक हित (Public Interest)
एखादी बातमी प्रकाशित करताना तिचा समाज, नागरिक आणि सार्वजनिक जीवनावर होणारा परिणाम विचारात घेतला जातो. लोकहितापेक्षा केवळ सनसनाटीपणा, क्लिकबेट किंवा अनावश्यक वैयक्तिक माहितीला प्राधान्य दिले जात नाही.
५. पारदर्शकता (Transparency)
जर कोणतीही माहिती अद्ययावत झाली, चूक आढळली किंवा नवीन तथ्य समोर आले, तर आवश्यकतेनुसार संबंधित बातमी अद्ययावत किंवा दुरुस्त केली जाऊ शकते.
६. उत्तरदायित्व (Accountability)
- महावाणी न्यूज आपल्या प्रकाशित सामग्रीसाठी संपादकीयदृष्ट्या उत्तरदायी आहे.
- वाचकांकडून आलेल्या तक्रारी, सूचना किंवा तथ्यात्मक निदर्शनांची वस्तुनिष्ठ दखल घेतली जाते.
७. कायद्याचा आदर
महावाणी न्यूज भारतीय राज्यघटना, लागू भारतीय कायदे, न्यायालयीन आदेश आणि डिजिटल माध्यमांसाठी लागू असलेल्या नैतिक व कायदेशीर मानकांचा आदर करते.
बातम्यांची निवड
महावाणी न्यूजमध्ये प्रकाशित होणाऱ्या बातम्यांची निवड पुढील निकषांवर केली जाते.
- सार्वजनिक हित, वस्तुनिष्ठ महत्त्व, सामाजिक परिणाम, तथ्यात्मक उपलब्धता, बातमीमूल्य, स्थानिक व प्रादेशिक महत्त्व, राष्ट्रीय संदर्भ
आमचे माहितीचे स्रोत
आम्ही शक्य तितक्या प्रमाणात प्राथमिक (Primary) आणि अधिकृत स्रोतांना प्राधान्य देतो.
उदाहरणार्थ:
- शासकीय कार्यालये, अधिकृत संकेतस्थळे, न्यायालयीन अभिलेख, माहिती अधिकारातून प्राप्त कागदपत्रे, अधिकृत पत्रकार परिषद, प्रत्यक्ष मुलाखती, क्षेत्रीय वृत्तांकन आणि अधिकृत सांख्यिकीय अहवाल
सोशल मीडियावरील कोणतीही माहिती स्वतंत्र पडताळणीशिवाय तथ्य म्हणून प्रकाशित केली जात नाही.
कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) आणि डिजिटल साधनांचा वापर
महावाणी न्यूजमध्ये संपादकीय प्रक्रियेस सहाय्यक म्हणून आधुनिक डिजिटल साधने किंवा कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) आधारित तंत्रज्ञानाचा मर्यादित वापर केला जाऊ शकतो.
तथापि:
- अंतिम संपादकीय निर्णय मानवी संपादक घेतात.
- तथ्य पडताळणीशिवाय AI-निर्मित मजकूर प्रकाशित केला जात नाही.
- AI चा वापर पत्रकारितेतील उत्तरदायित्वाची जागा घेऊ शकत नाही.
- प्रत्येक प्रकाशित सामग्रीसाठी अंतिम जबाबदारी महावाणी न्यूजच्या संपादकीय विभागाची राहते.
वाचकांचा विश्वास
- महावाणी न्यूजचा सर्वात मोठा संपादकीय आधार म्हणजे वाचकांचा विश्वास.
- आम्ही विश्वासार्हता, सत्यता आणि उत्तरदायित्व या तत्त्वांशी कोणतीही तडजोड न करता स्वतंत्र पत्रकारिता करण्यास कटिबद्ध आहोत.
हितसंबंधांचा संघर्ष (Conflict of Interest)
महावाणी न्यूजचे पत्रकार, संपादक आणि संपादकीय विभागातील सर्व सदस्यांनी त्यांच्या व्यावसायिक जबाबदाऱ्या पूर्ण करताना निष्पक्षता, प्रामाणिकपणा आणि पारदर्शकता जपणे आवश्यक आहे.
कोणत्याही पत्रकाराने किंवा संपादकीय सदस्याने संबंधित विषयाशी वैयक्तिक, आर्थिक, राजकीय किंवा व्यावसायिक हितसंबंध असल्यास, त्या विषयावरील वृत्तांकन अथवा संपादकीय निर्णय प्रक्रियेत सहभागी होऊ नये. अशा परिस्थितीत संपादकीय विभाग स्वतंत्र निर्णय घेऊन निष्पक्षतेची खात्री करतो.
जाहिराती, प्रायोजित सामग्री आणि संपादकीय स्वायत्तता
महावाणी न्यूजमध्ये प्रकाशित होणारी जाहिरात, प्रायोजित सामग्री (Sponsored Content), ब्रँडेड सामग्री किंवा व्यावसायिक सहकार्य यांचा आमच्या संपादकीय निर्णयांवर कोणताही प्रभाव पडत नाही.
संपादकीय सामग्री आणि जाहिरात यामध्ये स्पष्ट भेद राखला जातो. प्रायोजित किंवा व्यावसायिक स्वरूपाच्या सामग्रीची योग्य त्या पद्धतीने स्पष्ट नोंद केली जाते, जेणेकरून वाचकांची दिशाभूल होणार नाही.
नाव न जाहीर केलेले स्रोत (Anonymous Sources)
- काही प्रकरणांमध्ये स्रोताच्या जीविताला, सुरक्षिततेला किंवा सेवेला धोका निर्माण होण्याची शक्यता असल्यास त्यांची ओळख गोपनीय ठेवली जाऊ शकते.
- अशा स्रोतांकडून मिळालेली माहिती शक्य तितक्या स्वतंत्र आणि विश्वासार्ह स्रोतांकडून पडताळल्यानंतरच प्रकाशित केली जाते.
- अनामिक स्रोतांच्या आधारे प्रकाशित होणाऱ्या कोणत्याही वृत्ताची अंतिम जबाबदारी महावाणी न्यूजच्या संपादकीय विभागाची राहील.
छायाचित्रे, व्हिडिओ आणि दृश्य सामग्री
महावाणी न्यूजमध्ये प्रकाशित होणारी छायाचित्रे, व्हिडिओ, माहितीचित्रे (Infographics) आणि इतर दृश्य सामग्री शक्य तितक्या प्रमाणात मूळ, अधिकृत किंवा परवानगीप्राप्त स्रोतांवर आधारित असते.
कोणत्याही छायाचित्र किंवा व्हिडिओमध्ये कृत्रिम फेरफार करून वाचकांची दिशाभूल केली जाणार नाही. प्रतिकात्मक (Representative) छायाचित्रांचा वापर केल्यास त्याची स्पष्ट नोंद केली जाईल.
वापरकर्त्यांकडून प्राप्त सामग्री (User Generated Content)
वाचक, नागरिक पत्रकार किंवा इतर व्यक्तींनी पाठविलेली माहिती, छायाचित्रे, व्हिडिओ किंवा दस्तऐवज प्रकाशित करण्यापूर्वी उपलब्धतेनुसार त्यांची पडताळणी केली जाते.
महावाणी न्यूज कोणतीही वापरकर्त्यांकडून प्राप्त सामग्री संपादकीय निकष, कायदेशीर बंधने आणि सार्वजनिक हित लक्षात घेऊनच प्रकाशित करण्याचा अधिकार राखून ठेवते.
कॉपीराइट आणि बौद्धिक संपदा
- महावाणी न्यूजवर प्रकाशित होणारी सामग्री लागू असलेल्या कॉपीराइट कायद्यांच्या अधीन आहे.
- महावाणी न्यूजची पूर्वलिखित परवानगी घेतल्याशिवाय संपूर्ण लेख, छायाचित्रे, व्हिडिओ, माहितीचित्रे किंवा इतर सामग्रीचे पुनर्प्रकाशन, वितरण किंवा व्यावसायिक वापर करता येणार नाही.
- तृतीय पक्षाच्या सामग्रीचा वापर करताना संबंधित कॉपीराइट, परवाना आणि स्रोताचा आदर केला जातो.
गोपनीयता आणि संवेदनशील माहिती
गुन्हे, लैंगिक अत्याचार, बालकांशी संबंधित प्रकरणे किंवा इतर संवेदनशील विषयांवरील वृत्तांकन करताना लागू कायदे, न्यायालयीन निर्देश आणि पत्रकारितेच्या नैतिक मानकांचे पालन केले जाते.
पीडित व्यक्तींची ओळख उघड होईल अशी माहिती प्रकाशित केली जाणार नाही, जोपर्यंत ती कायदेशीरदृष्ट्या अनुमत आणि सार्वजनिक हितासाठी आवश्यक नसेल.
संपादकीय दुरुस्ती आणि अद्यतने
- तथ्यात्मक चूक निदर्शनास आल्यास तिची योग्य पडताळणी करून आवश्यक असल्यास संबंधित बातमी अद्ययावत, सुधारित किंवा दुरुस्त केली जाईल.
- महत्त्वपूर्ण दुरुस्ती झाल्यास, शक्य असल्यास त्या दुरुस्तीची नोंद संबंधित बातमीमध्ये करण्यात येईल.
- संपादकीय दुरुस्ती प्रक्रिया स्वतंत्र Correction Policy नुसार राबविण्यात येते.
तथ्य पडताळणी
महावाणी न्यूज प्रकाशित होणाऱ्या माहितीची शक्य तितक्या प्रमाणात पडताळणी करते. शासकीय कागदपत्रे, न्यायालयीन अभिलेख, अधिकृत निवेदने, माहिती अधिकारातून प्राप्त माहिती, प्रत्यक्ष क्षेत्रीय वृत्तांकन आणि इतर विश्वासार्ह स्रोतांचा वापर केला जातो. तथ्य पडताळणी प्रक्रिया स्वतंत्र Fact Check Policy मध्ये अधिक तपशीलवार नमूद करण्यात आली आहे.
वाचकांचा सहभाग
वाचकांच्या सूचना, अभिप्राय, तक्रारी आणि तथ्यात्मक निदर्शनांचे महावाणी न्यूज स्वागत करते. सार्वजनिक हिताच्या पत्रकारितेत नागरिकांचा सहभाग महत्त्वाचा मानला जातो आणि प्राप्त झालेल्या विधायक अभिप्रायाचा योग्य विचार केला जातो.
कायदेशीर आणि नैतिक अनुपालन
महावाणी न्यूज लागू भारतीय कायदे, न्यायालयीन आदेश आणि डिजिटल माध्यमांसाठी लागू असलेल्या नैतिक व कायदेशीर मानकांचे पालन करण्यास कटिबद्ध आहे.
संपादकीय कार्यपद्धती भारतीय राज्यघटनेतील अभिव्यक्ती स्वातंत्र्य, उत्तरदायी पत्रकारिता, नैसर्गिक न्यायाची तत्त्वे आणि सार्वजनिक हित या मूल्यांवर आधारित आहे.
संपादकीय धोरणातील बदल
महावाणी न्यूज आवश्यकतेनुसार या संपादकीय धोरणात सुधारणा, अद्ययावत बदल किंवा स्पष्टीकरण करण्याचा अधिकार राखून ठेवते. अद्ययावत आवृत्ती वेबसाइटवर प्रकाशित झाल्यानंतर ती तत्काळ लागू होईल.
आमची संपादकीय बांधिलकी
- महावाणी न्यूज सत्य, निष्पक्षता, पारदर्शकता, तथ्य पडताळणी, सार्वजनिक हित आणि उत्तरदायी पत्रकारिता या मूल्यांशी दृढपणे बांधील आहे.
- आमचे प्रत्येक संपादकीय निर्णय वाचकांचा विश्वास, लोकशाही मूल्ये आणि कायद्याचे राज्य अधिक बळकट करण्याच्या उद्देशाने घेतले जातात.
- स्वतंत्र, निर्भीड आणि जनहिताची पत्रकारिता हेच महावाणी न्यूजचे मूलभूत ध्येय आहे.

.png)